آمار بازدید سایت
کاربران آنلاين: ۱
بازديد امروز: ۳۷۷
بازديد روز قبل: ۴۹۹
بازديد هفته: ۳۰۳۹
بازديد ماه: ۳۷۵۰
بازديد کل: ۶۲۷۸۹۳۲
آي پي: ۱۹۲.۱۶۸.۰.۱۸۷
بانك موضوعات پژوهشي > سياسي و امنيتي > ۱۳۹۲/۰۶/۲۴
۲۹۲ بازدید
 
   

طرح روسیه و تعویق طرح حمله به سوریه


با ارائه طرح روسیه، اوباما ضمن درخواست از کنگره برای تعویق طرح حمله به سوریه اعلام کرد: امید برای خلع سلاح شیمیایی سوریه ایجاد شده است
پایگاه بصیرت؛ گروه بین الملل: آخرین وضعیت سوریه از ارائه طرح روسیه - که با کمک جمهوری اسلامی ایران شکل گرفت- برای جلوگیری از جنگ طلبی آمریکا و موافقت دمشق با این طرح حکایت دارد. باراک اوباما در مصاحبه با شبکه سی ان ان با استقبال از طرح روسیه درباره بحران سوریه مبنی بر پذیرش نظارت بین المللی بر تسلیحات شیمیایی سوریه، این طرح را بالقوه مثبت تلقی و تصریح کرد این طرح می تواند حمله نظامی را متوقف کند؛ موضوعی که جان کری نیز روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری به آن اشاره کرد و گفت خروج تسلیحات شیمیایی از سوریه می تواند اقدام نظامی را متوقف کند. «سرگی لاوروف» وزیر خارجه روسیه نیز به سرعت به اظهارات کری واکنش نشان داد و گفت چنین طرحی را به دولت سوریه ارائه داده و امیدوار است پاسخی «فوری» و «شفاف» دریافت کند.

آخرین اخبار گویای این است که مقامات سوری نیز از طرح مذکور استقبال کرده اند. با وقوع این تحولات، طرح حمله نظامی موقتا منتفی و طرحی دیپلماتیک بر روی میز تصمیم گیری قرار گرفته است. اما اینکه چرا مقامات امریکایی به سرعت از طرح روسیه استقبال نمودند و این طرح چه مفادی داشت موضوعی است که در این گزارش به آن پرداخته می شود:

طرح روسیه چه بود؟

طرح روسیه که پس از دیدار سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه با ولید معلم، همتای سوریش ارائه شد شامل ۲ مرحله است که در مرحله نخست سلاح های شیمیایی سوریه به پایگاه نظامی روسیه در طرطوس منتقل خواهند شد.در این طرح نیروی دریایی روسیه نقش مهمی را در مشخص کردن مخازن سلاح های شیمیایی سوریه ایفا می کند. قرار است بر اساس طرح روسیه در مرحله اول این سلاح ها تحت نظارت مستقیم کارشناسان قرار بگیرند تا از افتادن این سلاح ها به دست گروه های غربی ممانعت گردد و از تکرار سناریوی عراق در سوریه جلوگیری شود. در مرحله دوم و زمانی که مقامات سوریه معاهده منع استفاده و گسترش سلاح های شیمیایی را امضا کردند این سلاح ها از سوریه خارج خواهند شد و یا تحت کنترل کامل سازمان ملل قرار خواهد گرفت.آنگونه که روزنامه منطقه ای السفیر، نوشته است در صورتی که طرح روسیه موفقیت آمیز باشد ائتلاف کشورهای حوزه خلیج فارس، اتحادیه عرب، عربستان، قطر و گروه های معارض سوری به شکستی تاریخی تن خواهند داد. البته "الکسی بوشکوف" رئیس کمیسیون روابط خارجی در مجلس دومای روسیه گفت: موافقت مسئولان سوریه با پیشنهاد روسیه به معنای اعتراف آنها به داشتن این سلاح نیست، و سوریه این پیشنهاد را پذیرفت تا از تخریب و ویرانی هرچه بیشتر این کشور جلوگیری کند. ضمن اینکه این طرح می تواند در صورت حمایت بین المللی معارضین سوری که با کمک دستگاه اطلاعاتی عربستان و اسرائیل به سلاح های مخرب شیمیایی دست پیدا کرده اند را نیز خلع سلاح نماید و دست ارتجاع عرب را نیز از اقدامات وحشیانه و تروریستی در سوریه کوتاه نماید.

اما نکته ای که باید همزمان مورد توجه داشت این که آنچه از این راه حل کمتر گفته شده، نقش ایران در راضی کردن سوریه برای ورود به این مرحله بود. سران دمشق در طول دو سال و نیم گذشته هر چند مشورت های خوبی را از مسکو دریافت کردند، اما چشم امید آنها به تهران بود و به هیچ درخواستی بدون مشورت و نظر موافق تهران پاسخ نمی گفتند، بنابراین، پس از رایزنی های صورت گرفته، سوریه موافقت کرد که تسلیحات شیمیایی اش مورد نظارت بین المللی قرار بگیرد.

آنچه در این میان قابل گفتن است، الزام رسانه های غربی برای عدم آوردن نام ایران پای این طرح است چرا که آمریکا و متحدان عرب، ترک و اروپایی اش که همه بازندگان بزرگ سوریه هستند دوست ندارند نامی از ایران بشوند، چرا که تهران باید تا آخر این طرح اعلام شده حضور داشته باشد وگرنه دمشق بدون تهران حتی یک گام هم بر نخواهد داشت.

چرا آمریکا از طرح روسیه استقبال کرد؟

بر کسی پوشیده نیست که ایالات متحده آمریکا علی رغم ناکامی در همراه کردن دوستان خود، عزم خود را برای حمله به سوریه جزم کرده بود، اما اینکه چه اتفاقی مانع از تحقق این امر شد در بین تحلیل گران ابهاماتی را در پی داشته است و باعث شده از منظر مختلف دلایل تردید ایالات متحده در حمله نظامی به سوریه مورد بررسی قرار گیرد که در ذیل به برخی از آنها اشاره می شود:

نخست اینکه ایالات متحده در همراه کردن هم پیمانان همیشگی اش مثل انگلیس، آلمان، ایتالیا و سایر کشورهای اروپایی ناکام ماند و علی رغم دوره گردی های فراوان، هرگز نتوانست جامعه جهانی را برای این حمله متقاعد کند و از هم پیمانان واشنگتن فقط فرانسه با حمله نظامی به سوریه موافقت کرد که آن هم با انتقادات فراوان در جامعه فرانسه مواجه شد تا جایی که اعضای مجلس فرانسه خواستار آن شدند که دولت این کشور همانند رئیس جمهور آمریکا، مسئولیت رای گیری درباره حمله به سوریه را به پارلمان واگذار کند. این خواسته قانونگذاران فرانسوی، بعد از رای منفی پارلمان انگلیس به طرح حمله به سوریه و اقدام "باراک اوباما" رئیس جمهور آمریکا در واگذاری مسئولیت تصمیم گیری در این رابطه (حمله به سوریه) به کنگره مطرح می شود.

دیگر علت استقبال آمریکا از طرح روسیه افزایش فشار داخلی در امریکا علیه این حمله است که از طرف نهادهای قدرتمند کلیسای کاتولیک و نهادهای مردمی صورت گرفت. پیش بینی می شود مخالفت علیه جنگ ضد سوریه در داخل امریکا، گسترش یابد و این مخالفت ها افزایش بیشتری نیز خواهد یافت. طبق گزارش شبکه "المیادین"، بر اساس آخرین نظرسنجی ها بیش از شصت درصد آمریکایی ها با جنگ علیه سوریه مخالف هستند.

دلیل سوم قبول طرح از سوی آمریکا، نگرانی از واکنش متحدان منطقه ای سوریه بخصوص ایران و حزب الله بود چرا که مسئولین آمریکایی پس از اطلاع از تصمیم قاطع ایران در دفاع از سوریه و احتمال گسترش آن به کل منطقه و آسیب دیدن امنیت استراتژیک رژیم صهیونیستی، در موضع قبلی خود مبنی بر حمله نظامی مردد شدند و اکنون طرح روسیه می تواند گزینه مناسبی برای فرار از مخمصه نزاع نظامی باشد.

یکی دیگر از دلایل مطروحه در برخی محافل، عملیات رعدآسای ارتش سوریه طی چند روز اخیر علیه تروریست های سوری بوده است که این موضوع نیز ایالات متحده را دچار وحشت کرده که این ارتش هنوز سرزنده تر از گذشته در حال دفاع از وطن خویش است.

مجموع عوامل فوق باعث گردید آمریکا طرح روسیه را بهانه ای برای فرار از ژست دروغین خود قرار داده و نیم نگاهی به گزینه دیپلماتیک داشته باشد.

موافقان و مخالفان طرح


در حالیکه غالب کشورها از طرح روسیه استقبال نموده اند و ولید المعلم » وزیر خارجه سوریه در دیدار با «سرگئی ناریشکین» رئیس مجلس دومای روسیه در مسکو تأکید کرد که دمشق با پیشنهاد روسیه موافقت کرده تا سلاح های خود را تحت کنترل نظارت بین المللی قرار دهد، معارضین سوری به همراه حامیان آن ها (قطر، عربستان، ترکیه و...) همچنان بر طبل جنگ می کوبند و این طرح را توطئه ای جدید برای وقت کشی قلمداد نموده اند. سلیم ادریس، رئیس ستاد ارتش آزاد سوریه در این خصوص مدعی شد: جامعه جهانی دروغ های بزرگی را که نظام سوریه تحویل داده، باور می کند. واکنش نظام سوریه به پیشنهاد روسیه در حقیقت توطئه ای جدید است که از سوی روسیه برای وقت کشی بیشتر مطرح شده است. ادریس بار دیگر حمله نظامی به سوریه را خواستار و مدعی شد، نظام سوریه از همه خط قرمز ها عبور کرده است. نظام سوریه از آغاز ناآرامی ها تاکنون همچنان دروغ می گوید و به عقیده من نظام تنها بخشی از سلاح های شیمیایی را تحت نظارت بین المللی قرار خواهد داد و بیشتر آن را حفظ خواهد کرد.

در نقطه مقابل، دبیر کل سازمان ملل، آلمان، انگلیس، ژاپن، الجزایر و بسیاری از کشورها از طرح استقبال نموده اند، و طبیعتا ایران و روسیه که خود طراح این راه حل هستند، دو کشور قدرتمند دیگری هستند که خواهان اجرای این طرح می باشند. با این وجود ترکیه، عربستان و قطر از این طرح ابراز نارضایتی کرده و در جهت عدم اجرای آن تبلیات منفی به راه انداخته اند. احمد داود اوغلو، وزیر خارجه ترکیه در واکنش به طرح روسیه برای حل بحران سوریه ادعا کرد: توقف طرح حمله نظامی علیه سوریه به معنای چراغ سبز دادن به سوریه برای ارتکاب جنایات بیشتری است!

در همین جهت رسانه های دولتی ترکیه، موضوع عدم اطمینان به دمشق را تبلیغ کرده و تلاش می کنند کشورهای اروپایی را با این طرح مخالف نشان دهند. این در حالی است که امریکائی ها حساب ویژه ای روی این طرح باز کرده اند و باراک اوباما در سخنرانی امروز خود اعلام کرد: در روزهای گذشته علایم مثبتی دیده ایم و به دنبال طرح روسیه امید برای خلع سلاح شیمیایی سوریه ایجاد شده است.

اوباما گفت: من از نمایندگان کنگره می خواهم که برای فرصت دادن به پیشنهاد مسکو، بررسی طرح حمله نظامی به سوریه را عقب بندازد.

آیا طرح روسیه مانع حمله نظامی خواهد بود؟

اینکه طرح روسیه آیا می تواند مانع حمله نظامی شود یا خیر نیاز به اندکی تامل دارد، چرا که آمریکا از یک طرف برای فرار از مخمصه جنگ در سوریه تلاش می کند و از طرف دیگر با فشارهای فراوان عربستان، رژیم اسراییل، ترکیه، قطر و دیگر کشورهای مخالف محور مقاومت، برای ورود به جنگ با سوریه روبروست و تنها گذر زمان و سرعت تحولات است که سرنوشت بحران سوریه را مشخص خواهد کرد، از این روست که ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه سه شنبه شب در گفت وگو با شبکه خبری راشاتودی گفت : «این طرح تنها در صورتی کارآمد خواهد بود که آمریکا و حامیان آن متعهد شوند که استفاده از زور را لغو کنند، چون سخت است که هر کشوری ـ خواه سوریه باشد یا هر کشور دیگر ـ را متقاعد کرد که در حالی که طرح حمله به آن بررسی می شود به طور یکجانبه خلع سلاح شود.»

آنچه واضح است این که با ارائه طرح روسیه و پذیرش آن توسط سوریه که با ایفای نقش برجسته جمهوری اسلامی ایران رقم خورده است، آمریکا و شخص اوباما در آزمون دشواری قرار گرفته اند و ابتکار عمل تا حد زیادی از دست آن ها خارج شده و در معرض قضاوت افکار عمومی دنیا قرار دارند. به قول خبرنگار شبکه تلویزیونی فرانس ۲۴، روسیه و سوریه با این طرح در حال محک زدن میزان صداقت دولت اوباما هستند.


منبع:
حسن احمدي
www.basirat.ir


نام
پست الکترونيک
پيام شما